Thị trường lithium toàn cầu đang phải đối mặt với tình trạng dư cung kéo dài và dự báo sẽ không được cân bằng trước năm 2027, theo nhận định của các nhà phân tích. Điều này xuất phát từ việc các mỏ khai thác lithium tại châu Phi, đặc biệt ở Zimbabwe, vẫn duy trì sản lượng ổn định trong bối cảnh các nhà sản xuất tại Úc và Trung Quốc giảm tốc độ khai thác.

Các mỏ châu Phi, được sở hữu và vận hành bởi các nhà sản xuất pin Trung Quốc, tiếp tục hoạt động nhằm cung cấp nguồn nguyên liệu giá rẻ, giúp Trung Quốc giữ vững vị thế trên thị trường sản xuất pin toàn cầu. Một nguồn tin thân cận tiết lộ với Reuters rằng các nhà sản xuất pin Trung Quốc vẫn đẩy mạnh khai thác tại các khu vực này, bất chấp giá lithium giảm mạnh.

Dư cung làm suy yếu giá lithium

Theo UBS, tình trạng dư cung sẽ tiếp tục làm giảm giá lithium trong ít nhất hai năm tới. Ngân hàng này dự báo nguồn cung sẽ tăng 25% trong năm nay và 15% vào năm 2024. Giá lithium đã giảm tới 90% kể từ mức đỉnh 85 USD/kg vào tháng 12/2022, sau một chu kỳ tăng giá mạnh kéo dài 18 tháng trước đó.

Việc giá giảm sâu đã buộc các công ty khai thác lớn phải cắt giảm sản lượng và nhân sự để thích nghi. Mineral Resources của Úc, một trong những nhà sản xuất lớn, đã thông báo đóng cửa mỏ Bald Hill vào tháng trước. Liontown Resources cũng điều chỉnh hoạt động tại mỏ Kathleen Valley, tập trung vào các loại quặng có biên lợi nhuận cao hơn. Pilbara Minerals tạm dừng hoạt động một nhà máy khai thác ở Tây Úc.

Tác động trên quy mô toàn cầu

Nhà sản xuất lithium lớn nhất thế giới, Albemarle, đã giảm 6-7% lực lượng lao động toàn cầu và điều chỉnh mạnh chi tiêu vốn. Công ty dự kiến chỉ đầu tư từ 800 đến 900 triệu USD trong năm 2025, giảm 50% so với kế hoạch năm 2024. Albemarle báo lỗ 1,1 tỷ USD trong quý III năm nay, nguyên nhân chính do giá lithium giảm sâu.

Eric Norris, giám đốc thương mại của Albemarle, nhấn mạnh rằng việc Trung Quốc cắt giảm nguồn cung không đủ để cải thiện tình hình vì các mỏ tại châu Phi vẫn duy trì sản lượng để phục vụ thị trường Trung Quốc. Điều này khiến thị trường cần thêm thời gian để tái cân bằng.

Chiến lược của Trung Quốc

Việc duy trì nguồn cung lithium giá rẻ có ý nghĩa chiến lược với Bắc Kinh, trong bối cảnh doanh số xe điện tại Trung Quốc tăng mạnh. Tháng 11 ghi nhận tháng thứ năm liên tiếp doanh số bán xe điện và plug-in vượt xe xăng.

Mặc dù giá lithium tại Trung Quốc đã có dấu hiệu tăng nhẹ nhờ nhu cầu nội địa phục hồi, các yếu tố cơ bản trên thị trường vẫn chưa thay đổi: cung tiếp tục vượt cầu.

Tương lai của thị trường lithium

Will Adams, trưởng bộ phận nghiên cứu kim loại tại Fastmarkets, cho rằng thị trường có thể nhanh chóng chuyển từ trạng thái dư cung sang thiếu hụt trong ngắn hạn. Theo ông, giai đoạn bổ sung lithium đã qua chế biến vào pin sẽ giúp cải thiện cân bằng cung cầu. Khi thâm hụt xảy ra, giá có thể tăng trở lại.

Tuy nhiên, trong ngắn hạn, sự mất cân đối cung cầu sẽ tiếp tục gây áp lực lớn lên giá cả và các công ty khai thác toàn cầu, đặc biệt là những doanh nghiệp phụ thuộc vào chi phí khai thác cao. Việc cân bằng thị trường đòi hỏi thời gian và những chiến lược khai thác mới hiệu quả hơn.

Đọc thêm:

Hàng hóa phái sinh là gì? Tìm hiểu cách đầu tư hàng hóa sinh lời