Israel bước vào giai đoạn mới của cuộc chiến

Ngày 17/9, Israel thông báo đã chính thức mở rộng tấn công trên bộ vào Thành phố Gaza, bất chấp sự lên án từ nhiều quốc gia. Theo tuyên bố của các quan chức, chiến dịch vốn được chờ đợi từ lâu bắt đầu từ vùng ngoại ô thành phố, sau một tuần không kích dữ dội khiến nhiều tòa nhà cao tầng bị san phẳng. Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz khẳng định: “Gaza đang bốc cháy”, nhấn mạnh lực lượng phòng vệ Israel (IDF) đang nhằm vào các cơ sở hạ tầng khủng bố với mục tiêu giải cứu con tin và đánh bại Hamas. Thủ tướng Benjamin Netanyahu gọi đây là “giai đoạn then chốt” của cuộc chiến, coi Gaza là một trong những thành trì cuối cùng còn lại của Hamas.

Hệ lụy nhân đạo leo thang

Thành phố Gaza là khu đô thị lớn nhất của vùng đất này, nơi gần một triệu người đang sinh sống, chiếm khoảng một nửa dân số toàn bộ dải Gaza. Israel đã kêu gọi người dân sơ tán từ trước nhưng IDF thừa nhận chỉ khoảng 40% người đã rời đi, con số này chưa thể được xác nhận độc lập. Liên Hợp Quốc cùng nhiều tổ chức quốc tế cảnh báo cuộc tấn công sẽ khiến tình hình nhân đạo thêm nghiêm trọng, khi một số khu vực tại Gaza đã được tuyên bố rơi vào nạn đói. Riêng trong ngày 17/9, ít nhất 93 người Palestine thiệt mạng ở miền Bắc Gaza và hơn 100 người trên khắp vùng đất này, theo Bộ Y tế và các bệnh viện địa phương.

Thành phố hoang tàn và những cuộc chạy trốn tuyệt vọng

Sau một đêm dài hứng chịu không kích, người dân Gaza phải thu dọn những tài sản ít ỏi còn lại để tìm đường về phía nam. Hình ảnh từ CNN ghi lại cảnh khu Sheikh Radwan bị tàn phá, nhiều ngôi nhà bị phá hủy hoàn toàn. Người dân kéo lê túi xách, chăn màn trong đống đổ nát, cố gắng tìm nơi trú ẩn. Tiếng máy bay không người lái Israel vù vù trên bầu trời, trong khi cư dân địa phương kể rằng các cuộc không kích lần này là dữ dội nhất trong nhiều tháng.

Maysar Al Adwan, một người dân Thành phố Gaza, đội chăn lên đầu để che chắn, mồ hôi chảy ròng ròng. Anh thổ lộ: “Sợ hãi, sợ hãi, tất cả chỉ là sợ hãi. Những vụ nổ ở ngay trên đầu chúng tôi, suốt cả ngày lẫn đêm”.

Người dân kiệt quệ trong vòng xoáy sơ tán

Theo kế hoạch được nội các an ninh Israel phê chuẩn hồi tháng 8, chiến dịch trên bộ chỉ được khởi động sau khi người Palestine buộc phải rời đến khu vực al-Mawasi. Tuy nhiên, việc sơ tán diễn ra chậm chạp và hỗn loạn. Các cơ sở cứu trợ do Quỹ Nhân đạo Gaza (GHF) dưới sự hậu thuẫn của Mỹ dự kiến sẽ mở rộng lên 16 điểm, nhưng hiện mới có khoảng năm địa điểm hoạt động. Điều này buộc nhiều người Palestine phải đi bộ hàng giờ để tìm kiếm thực phẩm và viện trợ. Bộ Y tế Gaza cho biết đã có hơn 1.000 người thiệt mạng trong lúc đi tìm sự giúp đỡ kể từ cuối tháng 5.

Rawan Al Salmoni, một bà mẹ bốn con, ngồi trên vỉa hè bên cạnh một tòa nhà bị đánh sập, ôm đứa con nhỏ trong lòng. Cô nghẹn ngào chia sẻ rằng mình đã cạn kiệt sức lực vì liên tục phải di dời. Trong đợt không kích mới nhất, cô tin rằng cả gia đình sẽ không sống sót. “Chúng tôi thề có Chúa, chúng tôi sẽ chết ở đây. Thật là một phép màu khi chúng tôi còn có thể rời đi,” Salmoni nói.

Trên các tuyến đường trung tâm và phía bắc Gaza, người dân chất đầy hành lý lên xe hoặc đi bộ chen chúc. Đường ven biển Al-Rashid đông nghẹt đến mức giao thông gần như tê liệt. Ahmad Abul-hal, đứng trên nóc một chiếc xe tải, hét lên: “Bạn nghĩ chúng tôi chạy trốn để đi dã ngoại sao? Chúng tôi chạy khỏi sự tàn phá và đổ nát. Nhưng đây chỉ là đi từ cái chết này đến cái chết khác, chứ không phải đến sự an toàn hay vinh quang”.

Làn sóng phản đối toàn cầu

Trước diễn biến căng thẳng, một cuộc điều tra độc lập của Liên Hợp Quốc kết luận Israel đã phạm tội diệt chủng tại Gaza, khi người Palestine bị “nhắm mục tiêu tập thể vì họ là người Palestine”. Israel bác bỏ mạnh mẽ, gọi đây là “báo cáo sai lệch và xuyên tạc”. Cao ủy Nhân quyền LHQ Volker Türk phát biểu: “Cuộc tàn sát này phải chấm dứt ngay lập tức. Thế giới cần phải cùng nhau lên tiếng vì hòa bình. Sự leo thang hiện nay hoàn toàn không thể chấp nhận được”.

Chính quyền Palestine (PA) kêu gọi sự can thiệp quốc tế, đồng thời lên án hành động quân sự là “tội ác chiến tranh chống lại loài người” và cảnh báo nó có thể làm gia tăng bất ổn trong khu vực.

Mỹ công khai đứng về phía Israel

Trong khi đó, Israel tiếp tục nhận được sự ủng hộ từ Mỹ dưới thời chính quyền Trump. Ngoại trưởng Marco Rubio, có mặt tại Jerusalem ngay thời điểm Israel mở cuộc tấn công mới, kêu gọi Hamas trả tự do cho 48 con tin còn lại và từ bỏ quyền lực, dù ông thừa nhận khả năng này rất thấp. “Cuối cùng có thể cần một chiến dịch quân sự ngắn gọn để loại bỏ Hamas,” Rubio nói tại cuộc họp báo bên cạnh Thủ tướng Netanyahu.

Hamas đáp trả và tương quan lực lượng

Phía Hamas gọi cuộc tấn công vào Thành phố Gaza là “sự leo thang man rợ chưa từng có của chủ nghĩa phục quốc Do Thái” và cáo buộc Israel vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế. Một quan chức quân sự Israel cho biết có khoảng 2.000–3.000 chiến binh Hamas đang cố thủ trong thành phố. Dù con số này chỉ chiếm chưa đến 1% dân số địa phương, nó vẫn cho thấy thách thức khổng lồ mà IDF phải đối mặt.

Quan chức này thừa nhận không có cơ chế nào ngăn cản các tay súng Hamas trà trộn trong dòng người di tản về phía nam. Ông nhấn mạnh: “Thành phố Gaza hiện là thành trì chính của Hamas. Chính, nhưng chưa phải là cuối cùng”. Điều đó đồng nghĩa chiến dịch có thể còn kéo dài, và cuộc xung đột chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Nguồn: CNN