Thổ Nhĩ Kỳ kích hoạt “lá chắn vàng” 135 tỷ USD để bảo vệ đồng lira trước sóng gió địa chính trị

Trong bối cảnh căng thẳng khu vực leo thang, đặc biệt từ xung đột liên quan đến Iran, Thổ Nhĩ Kỳ đang cân nhắc sử dụng một phần kho dự trữ vàng khổng lồ trị giá khoảng 135 tỷ USD như một công cụ chiến lược nhằm ổn định đồng nội tệ lira.

Theo các nguồn tin thân cận, Ngân hàng Trung ương Thổ Nhĩ Kỳ (CBRT) đã thảo luận về khả năng triển khai các giao dịch hoán đổi vàng lấy ngoại tệ tại thị trường London. Động thái này nhằm nhanh chóng bổ sung thanh khoản USD, qua đó giảm áp lực mất giá của đồng lira trong bối cảnh thị trường ngoại hối biến động mạnh.

Trong hơn một thập kỷ qua, Thổ Nhĩ Kỳ là một trong những quốc gia tích cực gia tăng dự trữ vàng nhằm giảm sự phụ thuộc vào tài sản định giá bằng USD. Theo báo cáo công bố ngày 24/3 của JPMorgan Chase & Co., khoảng 30 tỷ USD vàng của nước này hiện đang được lưu ký tại Ngân hàng Trung ương Anh (BoE), cho phép Ankara có thể can thiệp thị trường nhanh chóng mà không gặp trở ngại về logistics.

Áp lực lên đồng lira ngày càng gia tăng khi nền kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng. Giá dầu tăng vọt từ vùng 70 USD lên trên 100 USD/thùng đã làm trầm trọng thêm rủi ro lạm phát và cán cân thanh toán. Tính đến tháng 2/2026, lạm phát tại nước này đã lên tới 31,5% – thuộc nhóm cao nhất toàn cầu.

Chiến lược điều hành của CBRT hiện tập trung vào việc duy trì giá trị “thực” của đồng nội tệ, tức kiểm soát mức mất giá của lira không vượt quá tốc độ lạm phát hàng tháng. Tuy nhiên, việc duy trì chính sách này đang trở nên ngày càng tốn kém khi dự trữ ngoại hối suy giảm và chi phí nhập khẩu leo thang.

Để ứng phó, nhà chức trách đã triển khai đồng bộ nhiều biện pháp: thắt chặt thanh khoản, nâng chi phí huy động vốn bằng đồng lira và chỉ đạo các ngân hàng quốc doanh tham gia can thiệp thị trường ngoại hối. Song song đó, Thổ Nhĩ Kỳ cũng đẩy mạnh thoái vốn khỏi tài sản nước ngoài, bao gồm trái phiếu Kho bạc Mỹ.

Ước tính trong những tuần gần đây, nước này đã bán ra khoảng 16 tỷ USD trái phiếu, khiến lượng nắm giữ giảm xuống dưới 17 tỷ USD tính đến cuối tháng 1/2026 – mức thấp hơn đáng kể so với đỉnh 82 tỷ USD vào năm 2015.

Trên thị trường tiền tệ, đồng lira tiếp tục chịu áp lực khi giao dịch quanh mức 44,35 lira/USD trong phiên ngày 24/3. Trước diễn biến này, giới phân tích dự báo CBRT có thể nâng lãi suất thêm 1 điểm phần trăm trong kỳ họp tới nhằm củng cố niềm tin thị trường và hạn chế đà mất giá của nội tệ.

Tổng thể, việc kích hoạt “lá chắn vàng” không chỉ là giải pháp kỹ thuật nhằm bổ sung thanh khoản, mà còn phản ánh mức độ căng thẳng ngày càng lớn trong bài toán ổn định tỷ giá của Thổ Nhĩ Kỳ giữa vòng xoáy lạm phát, năng lượng và địa chính trị.

....................................

Liên hệ tư vấn đầu tư hàng hoá phái sinh: 0327.555.026